रुग्णांची चिंता कमी करण्यासाठी संगीत महत्वाचे; संशोधनातून माहिती समोर

[[{“value”:”

नवी दिल्ली : शस्त्रक्रियेपूर्वी, शस्त्रक्रियेदरम्यान किंवा नंतर संगीत ऐकल्याने रुग्णांची चिंता, वेदनांचे प्रमाण कमी होते, असे एका नवीन भारतीय अभ्यासातून दिसून आले आहे. संशोधकांना सुधारित महत्वाच्या लक्षणांमध्ये, वेदना औषधांची गरज कमी होते आणि रुग्णांचे समाधान जास्त होते असे आढळून आले आहे.

भारतीय अभ्यासातून असे दिसून आले आहे की, शस्त्रक्रियेदरम्यान वाद्य संगीत वाजवल्याने रुग्णाची रिकव्हरी लक्षणीयरीत्या सुधारते. नवी दिल्लीतील लोक नायक रुग्णालय आणि मौलाना आझाद मेडिकल कॉलेजने पित्ताशय काढून टाकण्यासाठी लॅपरोस्कोपिक कोलेसिस्टेक्टोमी शस्त्रक्रिया करणाऱ्या रुग्णांवर पीअर-रिव्ह्यू केलेले संशोधन केले.

म्युझिक अँड मेडिसिन जर्नलमध्ये प्रकाशित, हा अभ्यास मार्च २०२३ ते जानेवारी २०२४ दरम्यान करण्यात आला, ज्यामध्ये १८ ते ६५ वर्षे वयोगटातील ५० हून अधिक रुग्णांचा अभ्यास करण्यात आला. या संशोधनाचे उद्दिष्ट भूल देण्याची आवश्यकता कमी करणे आणि शस्त्रक्रियेदरम्यानचा ताण कमी करण्यास मदत करणे आहे.

अभ्यासाचा भाग म्हणून असलेल्या सर्व रुग्णांना मळमळविरोधी औषध, फेंटानिल, प्रोपोफोल आणि स्नायू शिथिल करणारे औषध देण्यात आले आणि त्यांना आवाज कमी करणारे हेडफोन घालण्यास भाग पाडण्यात आले. तथापि, फक्त एकाच गटाला संगीत ऐकण्यास भाग पाडण्यात आले. त्यानंतर रुग्णांना दोन भारतीय वाद्यसंगीत – बासरी आणि पियानो यापैकी एक निवडण्यास सांगण्यात आले.

बहुतेक रुग्णांना बासरी रचना ऐकायची होती, जी हिंदुस्तानी राग यमन आणि किरवानीसह मिसळली गेली होती, परंतु संशोधकांनी सांगितले की ते चांगले आहे कारण त्यात शांत आणि उत्तेजक स्वर होते. शास्त्रज्ञांच्या मते, संगीत ऐकणाऱ्या गटाने शस्त्रक्रियेला कमी शारीरिक ताण प्रतिसाद देखील दर्शविला, जो सीरम कोर्टिसोलद्वारे मोजला गेला. शस्त्रक्रिया संपल्यानंतर, संगीत ऐकणारे रुग्ण भूल देण्यापासून अधिक सहजतेने जागे झाले आणि शस्त्रक्रियेनंतर 24 तासांनी जास्त समाधान नोंदवले.

संगीत थेरपी ही औषधोपचार नसलेली मदत म्हणून वापरण्यासाठी सुरक्षित

शास्त्रज्ञांच्या मते, असा निष्कर्ष काढण्यात आला आहे की ग्रहणशील संगीत थेरपी ही औषधोपचार नसलेली मदत म्हणून वापरण्यासाठी सुरक्षित आहे, कारण ती शस्त्रक्रियेदरम्यान भूल देण्याची आवश्यकता कमी करण्यास मदत करते आणि कोणतेही प्रतिकूल परिणाम न होता एकूण रुग्णांचे परिणाम सुधारते.

हे नवीन नसले तरी, संगीत थेरपीचा वापर नेहमीच उपचारात्मक नातेसंबंधातील व्यक्तींच्या शारीरिक, भावनिक, संज्ञानात्मक आणि सामाजिक गरजा पूर्ण करण्यासाठी संगीत हस्तक्षेपांचा वापर करण्यासाठी एक क्लिनिकल आणि पुराव्यावर आधारित मार्ग म्हणून केला जातो. वैद्यकीय प्रक्रियेपूर्वी आणि नंतर ताण, चिंता आणि वेदना कमी करण्यासाठी याचा वापर केला जातो.

आजकाल, कर्करोगाच्या काळजी, मानसिक आरोग्य, उपशामक काळजी, फिजिओथेरपी आणि शस्त्रक्रियेनंतर पुनर्प्राप्तीमध्ये देखील याचा मोठ्या प्रमाणावर वापर केला जातो. एक पात्र संगीत थेरपिस्ट ताण कमी करणे किंवा संवाद कौशल्ये सुधारणे यासारखी विशिष्ट उद्दिष्टे साध्य करण्यासाठी गाणे, वाद्ये वाजवणे, सुधारणा करणे आणि ऐकणे यासारख्या संगीत क्रियाकलापांचा वापर करतो. हे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे की ही एक औपचारिक, ध्येय-केंद्रित प्रक्रिया आहे जी एका अधिकृत व्यावसायिकाच्या नेतृत्वाखालील आहे आणि ती फक्त विश्रांतीसाठी संगीत ऐकण्यापेक्षा वेगळी आहे.

The post रुग्णांची चिंता कमी करण्यासाठी संगीत महत्वाचे; संशोधनातून माहिती समोर appeared first on Dainik Prabhat.

“}]]